İŞTEN ÇIKIŞLARI SENDİKA İSTATİSTİKLERİ ELE VERDİ: 16 İŞKOLU, SON 6 AY, EN AZ 917.576 İŞTEN ÇIKIŞ

İŞTEN ÇIKIŞLARI SENDİKA İSTATİSTİKLERİ ELE VERDİ: 16 İŞKOLU, SON 6 AY, EN AZ 917.576 İŞTEN ÇIKIŞ

4 Şubat 2019

 

Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından altı ayda bir açıklanan işkollarındaki işçi sayılarına ve sendikaların üye sayılarına ilişkin istatistikler, Resmi Gazete’nin 31 Ocak 2019 tarihli sayısında yayımlandı. 

Her yıl Ocak ve Temmuz aylarında yayımlanan veriler, “kriz yok” denilen ülkemizde önemli bir gerçeğe işaret ediyor. Verilere göre, 2018 yılı Temmuz ayından bu yana, yani son altı aylık dönemde istihdamın azaldığı 16 işkolunda en az 917 bin 576 işçi işten çıktı. Sektörel bazda bakıldığında, işçi sayısı itibariyle sırasıyla inşaat, turizm ve metalde işten çıkışların yoğunlaştığı gözlenirken son altı aylık dönemde 20 işkolundan yalnızca 4’ünde istihdam artışı yaşandı. Tüm işkollarındaki işçi sayısı Temmuz ayından bugüne 710 bin azalmış durumda. 

 

Sendika istatistiklerinin sunduğu veriler şu şekilde özetlenebilir:

• İstatistiklerde işçi sayısındaki değişimin uzun dönemli seyrine bakıldığında genel eğilimin Temmuz istatistiklerinde artış, Ocak istatistiklerinde düşüş olduğu görülmektedir. Bu durumun ağırlıkla mevsimsel etkilerden kaynaklandığı söylenebilir. 2013 yılından bu yana bu genel eğilimin dışında iki farklı dönem olmuştur. Bunlardan ilki 2018 yılında önceki yıllardan farklı olarak Ocak ayında yaşanan küçük artış, ikincisi 2018 Temmuz – 2019 Ocak arasında yaşanan çok sert düşüştür. Bu, bahsedilen dönemdeki ilk sert düşüştür. (Yıllar bazındaki değişim alttaki grafikten izlenebilir)

• Sert düşüşün yaşandığı bu son dönemde, istatistiklerde yer alan toplam 20 işkolunun 16’sında işçi sayısında azalma meydana gelmiştir. İşçi sayısının azaldığı işkollarında çalışanların sayısı 917 bin 576 azalmıştır.  

• İşten çıkışların en yoğun yaşandığı işkolu, krizin en yoğun hissedildiği inşaattır. Son altı ayda en az 546 bin inşaat işçisi işini kaybetmiştir. Bu sayı inşaattaki istihdamın yüzde 30 düzeyinde azaldığına işaret etmektedir. 

• İşçi çıkışlarının yoğun olarak yaşandığı bir başka işkolu konaklama ve eğlence işleridir. Turizm sektöründeki iş hacminin dönemsel artış göstermesinden kaynaklı olarak, genelde Ocak istatistiklerinde istihdam düşüşü yaşanmaktadır. Ancak geçen yılın aynı döneminde (2017 Temmuz – 2018 Ocak arası altı aylık dönemde) 79 bin kişinin işini kaybettiği işkolunda, bu dönemki düşüş 154 bin olmuştur. 

• İşçi sayısındaki düşüşün oransal olarak en yüksek olduğu üçüncü işkolu çimento, toprak ve cam olmuştur. En az 26 bin 408 işçinin işten çıktığı sektörde, son altı ayda yüzde 15’lik bir istihdam daralması yaşanmıştır. 

 

@page { size: 8.27in 11.69in; margin: 0.79in } p { margin-bottom: 0.1in; direction: ltr; line-height: 115%; text-align: left; orphans: 2; widows: 2; background: transparent }

İşkolu

2019 Ocak

2018 Temmuz

Fark

%

İNŞAAT

1.259.940

1.805.928

-545.988

-30%

KONAKLAMA VE EĞLENCE

840.112

994.168

-154.056

-15%

METAL

1.521.942

1.582.714

-60.772

-4%

ÇİMENTO, TOPRAK VE CAM

153.985

180.393

-26.408

-15%

MADENCİLİK VE TAŞ OCAKLARI

183.187

206.273

-23.086

-11%

PETRO-KİMYA, LASTİK, PLASTİK, İLAÇ

473.045

491.679

-18.634

-4%

TARIM, ORMANCILIK, AVCILIK

139.557

156.968

-17.411

-11%

AĞAÇ VE KAĞIT

224.942

240.117

-15.175

-6%

ENERJİ

234.455

248.051

-13.596

-5%

DOKUMA, HAZIR GİYİM VE DERİ

1.042.846

1.055.766

-12.920

-1%

GIDA SANAYİİ

603.795

610.841

-7.046

-1%

GEMİ YAPIM, DENİZ TAŞIMACILIĞI

171.980

177.756

-5.776

-3%

BASIN YAYIN VE GAZETECİLİK

86.366

91.443

-5.077

-6%

İLETİŞİM

63.714

68.725

-5.011

-7%

SAVUNMA VE GÜVENLİK

291.767

295.265

-3.498

-1%

BANKA, FİNANS VE SİGORTA

287.441

290.563

-3.122

-1%

TOPLAM (İşçi sayısı azalan 16 işkolunda)

7.579.074

8.496.650

-917.576

-11%

SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER

424.081

406.501

17.580

4%

TAŞIMACILIK

750.674

732.647

18.027

2%

GENEL İŞLER

1.061.760

1.012.090

49.670

5%

TİCARET, BÜRO, EĞİTİM

3.596.394

3.473.776

122.618

4%

TOPLAM (Tüm işkolları)

13.411.983

14.121.664

-709.681

-5%

• İstihdamdaki düşüşle dikkat çeken bir başka işkolu ise Türkiye’de ihracatın başını çeken otomotiv sektörünün de içinde olduğu metal işkoludur. İşkolundaki sektörlerde 2018 yılında ihracat rekorları kırarken metal işkolunun bütününde işçi sayısı 60 bin 772 kişi azalmıştır.

• Sağlık, taşımacılık, genel işler ve ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar işkollarında çalışan toplam işçi sayısında son altı aylık dönemde 207 bin 895 kişilik artış olmuştur. Bu artışın önemli bölümü “ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar” işkolundan kaynaklanmıştır. Bu işkolunda genel olarak her yıl Ocak istatistiklerinde artış gözlenmektedir. Buna karşın adı geçen dört sektörde geçen yılın aynı döneminde yaşanan istihdam artışının 380 bin kişi olduğu da not edilmelidir. Dolayısıyla dönemsel bazda karşılaştırma yapıldığında artış oranında düşme gözlenmektedir. 

20 işkolunun geneline bakıldığında ise son altı aylık dönemde çalışan işçi sayısı 709 bin 681 kişi azalmıştır. Başka bir deyişle istihdamda yaklaşık 710 bin kişi düzeyinde daralma yaşanmıştır. 

• TÜİK tarafından açıklanan Temmuz 2018 verilerindeki (Çalışma Bakanlığı’nın Temmuz istatistiklerinin yayımlandığı ay olması itibariyle Temmuz verileri ele alınmaktadır) dar tanımlı işsizlik rakamına göre, işsiz sayısı 3 milyon 531 bin olarak açıklanmıştır. Aynı dönemde TÜİK verilerine dayanılarak hesaplanan geniş tanımlı işsizlik ise 6 milyon 310 bin kişi olmuştur. Çalışma Bakanlığı’nın işkolu/sendika istatistikleri ise o günden bu güne işçi sayısında 710 bin düşüş olduğunu gösteriyor. TÜİK’in Nisan ayında yayımlanacak olan Ocak ayı istatistiklerindeki dar tanımlı işsiz sayısının, 4 milyon 200 bin civarı olacağı düşünülebilir.

Tablo: Sendika istatistiklerinde çalışan işçi sayısı değişimi

Tablo ve Grafik kaynağı: Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından, 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu gereğince yayımlanan işkollarındaki işçi sayıları ve sendikaların üye sayılarına ilişkin istatistiklerden derlenmiştir.

 

Çalışma Bakanlığı sendika istatistikleri sigortalı işçileri kapsamaktadır. TÜİK’in Temmuz 2018 verilerine göre, 3 milyon 685 bin işçi kayıtdışı olarak çalışmayı sürdürmektedir. 

Kayıtdışının en yoğun gözlendiği sektörler arasında ise bilindiği gibi inşaat, tarım ve tekstil/hazır giyim sektörleri öne çıkmaktadır. Dolayısıyla özellikle inşaattaki daralmanın, kayıtdışında da ciddi iş kaybına yol açtığını söylemek mümkündür. TÜİK’in sigortasız işçilerin boyutunu yansıtmakta yetersiz kalan verilerine göre dahi yüzde 18’in üzerine kayıtdışı çalışmanın olduğu ülkemizde, istihdam daralması Çalışma Bakanlığı verilerinin de oldukça üzerindedir.

İndir